Blog

Het onterfde kind, rechteloos?

Na het overlijden van (één van) de ouders wordt gekeken naar het testament in verband met de afwikkeling van de nalatenschap. In het testament mogen de ouders namelijk zelf bepalen hoe zij hun vermogen, na overlijden, willen verdelen. Het kan voorkomen dat blijkt dat één van de kinderen is onterfd. Dit kind is niet volledig rechteloos.

De legitieme portie

Volgens de Nederlandse wet heeft het onterfde kind recht op zijn legitieme portie. Dit is vastgelegd in artikel 4:63 BW. Hierin staat beschreven dat het kind, ongeacht wat besloten is door zijn ouder(s) in het testament, hij áltijd recht heeft op een deel van het vermogen van zijn ouder(s). Het is een vordering op geld en niet op goederen. Op deze manier komt het kind dus niet direct met lege handen te staan.

Enkel de kinderen van de overledene(n) hebben recht op de legitieme portie. Kleinkinderen hebben niet automatisch recht hierop maar in het geval één van de kinderen van de overledene(n) is overleden, dan hebben zijn of haar kinderen wel recht op de legitieme portie. In de wet is verder niets geregeld omtrent stiefkinderen. Zij hebben geen recht op de legitieme portie. Alleen wanneer de overledene de stiefkinderen als erfgenaam in het testament heeft opgenomen hebben zij recht op een deel van de erfenis.

De vervaltermijn

Het onterfde kind moet wel op tijd een beroep doen op zijn legitieme portie. Wanneer hij namelijk niet binnen vijf jaar na het overlijden van zijn ouder(s) het beroep indient, verloopt zijn aanspraak op de legitieme portie. Dit wordt ook wel de verjaringstermijn van de legitieme portie genoemd en is vastgelegd in artikel 4:85 lid 1 BW. De minderjarige (in beginsel het kind tot achttien jaar) is handelingsonbekwaam volgens de Nederlandse wet. Een minderjarige is dus afhankelijk van zijn wettelijke vertegenwoordiger (vaak de ouder(s)) voor een beroep op de legitieme portie. Ook de wettelijke vertegenwoordiger is gebonden aan de verjaringstermijn. Dit houdt in dat de wettelijke vertegenwoordiger dus binnen vijf jaar na overlijden van de ouder(s) aanspraak moet maken op de legitieme portie namens de minderjarige. Wanneer dit niet op tijd gebeurt, verloopt het recht van de minderjarige en kan hij geen aanspraak meer maken op zijn legitieme portie.

De legitieme portie afschaffen: ja of nee?

Er is al lange tijd discussie over het bestaansrecht van de legitieme portie. Zo stellen voorstanders dat gezien de familieband tussen ouders en kinderen een kind niet zomaar onterfd mag worden en altijd recht moet hebben op een deel van het vermogen. Tegenstanders beweren dat het bestaansrecht van de legitieme portie niet eerlijk is tegenover de testeervrijheid van de erflater. Hiermee wordt bedoeld dat de uiterste wil, het onterven van het kind, niet goed genoeg kan worden vastgelegd aangezien het kind altijd recht heeft op zijn legitieme portie. Dit is volgens tegenstanders oneerlijk voor de erflater.

Toch heeft de Nederlandse wetgever besloten de legitieme portie in het wetboek te behouden. Daarnaast heeft de minister voor Rechtsbescherming aangegeven de positie van onterfde kinderen zelfs te willen versterken door te kijken naar de mogelijkheid de vervaltermijn van vijf jaar niet tijdens de minderjarigheid te laten lopen. Deze termijn zal pas in mogen gaan op het moment dat het kind meerderjarig is zodat het kind niet afhankelijk is van zijn wettelijke vertegenwoordiger. Vooralsnog heeft deze wetswijziging nog niet plaatsgevonden. 

No Comments Yet


Leave a Comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *